SIDEBAR
»
S
I
D
E
B
A
R
«
Ifixenia en Áulide
Feb 5th, 2013 by Fendetestas

Esta é a obra que temos que ler para preparar a asistencia á representación teatral que iremos ver a Lugo o vindeiro martes día 5 de marzo, Ifixenia en Áulide (Ἰφιγένεια ἐν Αὐλίδι) de Eurípides, representada polo grupo de teatroNoite Bohemia” do IES Ramón Menéndez Pidal de Zalaeta, na Coruña.

 

 

Como vén sendo tradición e para podermos avanzar na súa lectura, teredes que facer un «pequeno» traballo. Moitos dos libros que adoitades ler durante o curso teñen notas a pé de páxina pensadas para facilitar a comprensión da obra. A edición que tedes nas mans conta cunha boa introdución e guía didáctica pero carece de notas puntuais a pasaxes do texto. Vós seredes quen de anotar esta tradución seguindo as indicacións que vos imos dar.

Primeiro un pouco de información adicional que vos pode axudar a comprender a obra, o autor e a época.

fresco do sacrificio de Ifixenia. Pompeia, casa do Poeta Tráxico. Museo Nacional de Arqueoloxía de Nápoles

REPERCUSIONES POSTERIORES SOBRE O MITO DE IFIXENIA NA LITERATURA, MÚSICA E CINE.

Para ir abrindo boca, en youtube hai unha representación en varios fragmentos da obra polo grupo de teatro Ares do IES Mediterráneo de Cartaxena.

Pronto vos proporcionaré a guía para facerdes o traballo sobre a lectura.

mosaico do sacrificio de Ifixenia atopado en Empúries, Girona


23 de abril, día do libro e de San Xurxo
Abr 23rd, 2012 by Fendetestas

Hoxe celébrase o Día do Libro e dos Dereitos de Autor. Escolleuse esta data porque tal día coma hoxe morreron, no ano 1616 Miguel de Cervantes Saavedra (de inequívocos apelidos galegos, tanto un coma o outro) e tamén William Shakespeare. Porén, aínda que finaron na mesma data, non o fixeron o mesmo día… Como pode ser iso? Se o averiguas escríbeo nos comentarios.

Tamén se conmemora o pasamento de Xurxo de Capadocia, na actual Turquía, aló polo 303. Foi un soldado romano martirizado por negarse a perseguir os cristiáns, relixión que el mesmo profesaba. Pronto comezou o seu culto e veneración que se estendeu durante os seguintes séculos por todo o Imperio Oriental e xa na Alta Idade Media, na época das cruzadas, se difundiu o seu culto por toda Europa.

A lenda do heroe que mata o dragón para salvar a doncela aparece en numerosas mitoloxías, lembremos a que nos é máis próxima de Perseo e Andrómeda,

Joachim Wtewael, Perseo e Andrómeda, 1611, Musée du Louvre, Paris

e no caso da mitoloxía cristiá foi adxudicada a San Xurxo.

Paolo Uccello, San Xurxo e o dragón, c. 1470, Musée Jacquemart André, Paris

En Galicia recibe culto en  máis de 30 parroquias, unha delas aquí mesmo, San Xurxo de Asma, pero con vacilacións ortográficas segundo os carteis de estrada…

pict0369

pict0597

Hai uns cantos lugares con ese nome, ou a variante Xorxe, repartidos polo país:

Xurxo

CONCVRSO DE CVLTURA CLÁSICA ODISEA 2012
Xan 13th, 2012 by Fendetestas

Un ano máis procederemos a nos embarcar na nosa Odisea particular…

Este ano tamén en  Twitter  #odiseaconcurso  e  en  http://thefounta.in/vgEFc

Intentaremos participar e sobre todo aprender… esa será a nosa competición particular: saber máis cando rematemos que cando comezamos, con ese reto por diante é imposible saírmos derrotados/as.

Este curso, o tema que centrará o concurso será “as viaxes no mundo grecorromano”.

Os tres primeiros días (6, 7 e 8 de febreiro) sairán publicadas tres “preguntas” que versarán sobre temas relacionados coa Cultura Clásica:

  • día 6:  tres preguntas sobre as viaxes na mitoloxía grega e romana.
  1. Esta deusa axudou na construción do máis famoso barco da antigüidade.
  2. Na viaxe de regreso á súa cidade provocou a desgraza paterna por un lamentable descoido coas velas do seu barco.
  3. Aproveitando o descanso dun famoso viaxeiro que regresaba á súa patria, este personaxe rouboulle parte do seu botín camiñando cara atrás.
  •  día 7:  tres preguntas sobre as viaxes na vida cotiá en Grecia e Roma.
  1. Dispositivo incorporado aos carros en Roma para “medir os camiños”.
  2. En latín, singular: medio de transporte moi habitual nas rúas de Roma, onde os escravos soportaban todo o peso.
  3. Veloz servizo de correos que axudaba ao exército ateniense.
  • día 8:  tres preguntas sobre as viaxes na historia e institucións grecolatinas.
  1. Nome en latín da principal vía romana cara ao leste.
  2. Explorador cario que navegou ata o Océano Índico por mandato dun rei persa.
  3. En plural, este belicoso pobo oriental causou a morte dun famoso político e xeneral romano e fixo desaparecer unha lexión enteira cuxos soldados foron feitos prisioneiros, asasinados ou escravizados.
  • día 9 de febreiro: sairán publicadas outras “preguntas-pistas” e un “preguntón”, de maior dificultade que as  preguntas ordinarias: a resposta do “preguntón” virá dada polas iniciais das respostas correctas destas “preguntas-pistas”, seguindo a orde de publicación das mesmas. Estas preguntas serán todas elas sobre as viaxes na Literatura grecolatina.
  1. Título latino dun poema de viaxe perdido dun escritor e político romano.
  2. Desta cidade saíu para evitar o seu destino que, sen embargo, o estaba a esperar inexorablemente noutra.
  3. Nesta cidade de Grecia viviu longo tempo un escritor que viaxou polo espazo.
  4. Comedia que nos conta a funesta viaxe por mar dun lenón que trafica con escravas.
  5. Illa na que un viaxeiro épico permaneceu retido durante sete anos.
  6. Teríalle gustado viaxar co seu amigo pero preferiu ser prudente e quedar na illa.
  7. Neste lugar un soldado resulta burlado polos seus criados e veciños, e mesmo azoutado por un cociñeiro.
  8. Poemas de viaxes de volta.
  9. Poeta viaxeiro que deixou a unhas aves encargadas de narrar a súa terrible morte.
  10. Mariño grego que narrou as súas viaxes por afastadas e frías terras nunha obra perdida na queima da Biblioteca de Alexandría.
  11. Temoneiro que foi sacrificado durante unha travesía descrita nun poema latino e que deu nome a un cabo.
  12. En latín. Nomen dun ilustre romano que viaxou incansablemente polo imperio. A morte sorprendeuno lonxe do seu fogar, pero as súas cinzas foron depositadas onde se faría inmortal para sempre.
  13. En latín, nome da vila onde morreu un naturalista romano despois de emprender unha viaxe sen retorno cos seus barcos para socorrer aos seus amigos, que residían alí.
  14. En latín, obra dun escritor grego onde se describe a fantástica viaxe dun filósofo.

Na páxina web da SEEC Galicia podedes consultar as bases e calendario do concurso  e unha relación de respostas ás dúbidas máis frecuentes que se teñen dado (Axuda FAQ) e as preguntas de concursos anteriores.

E con estes enlaces e recursos poderedes buscar información para resolver as cuestións:

Xa temos algúns equipos:

 

Os de sempre

As Teseas

 

As Sereíñas

 

O Circo Romano

 

Os Oneiros

Relatos verídicos de Luciano de Samósata
Dec 2nd, 2010 by Fendetestas

Vén de presentarse a primeira tradución ao galego dos Relatos verídicos (Ἀληθῆ διηγήματα) de Luciano de Samósata publicada pola Editorial Rinoceronte de Cangas do Morrazo especializada en traducións.

Coñecido como Luciano de Samósata, este intelectual e escritor do século II da nosa era, nacido na provincia romana de Siria e formado na retórica, filosofía e literatura clásica, polemista, irónico, finamente satírico -ata con el mesmo- e dun ático claro e asequible para un iniciado no grego clásico, merece ocupar un lugar máis senlleiro dentro da nosa literatura.

Dentro dos escritos nos que predomina a parodia de elementos da actualidade é onde se encadra a obra que nos ocupa, os Relatos verídicos, coñecidos tamén como Historia verdadeira, irónica xa no propio título, traducida por vez primeira ao galego e que baixo a forma narrativa dun diario de abordo, fai unha singradura pola filosofía e literatura da época e polo mundo coñecido e imaxinado.

Considerada como precursora da ciencia ficción, é, se cadra, o primeiro texto da literatura occidental conservado no que se relata unha viaxe á Lúa. A sátira, que o definía, impactará en autores tan sobranceiros como Tomás Moro, Erasmo, Ludovico Ariosto, Cyrano de Bergerac, Voltaire, Rabelais, Jules Verne, Jonathan Swift ou, posteriormente, H. G. Wells, por citarmos algúns.

No seu periplo pasa por unha illa cun río de viño e mulleres-vide e unha tempestade eleva a nave polos aires ata chegar á Lúa onde participan nunha batalla entre os selenitas e os habitantes do Sol no medio de xigantescas formigas, pulgas voadoras, voitres tricéfalos… De aí viaxan atravesando o ceo, pasando polo Luceiro da alba, polo Zodíaco e desembarcan na chamada Lucernópole, onde habitan e gobernan as lámpadas. Alcanzan finalmente o océano e son engulidos por unha balea descomunal dentro da cal habitan as tribos hostiles dos salgadores, tritonocabros, cangrexopinzas, cabezatúns, necoridas e sollápodos. Logo de pasaren máis de ano e medio levando unha vida tranquila dentro da balea e despois de contemplaren a batalla naval entre as xigantescas illas-barco, gobernadas por homes de 90 metros deciden, xa no libro II, saír da balea incendiando o bosque que hai dentro dela.

Navegan por un mar de xeo e depois por un de leite para chegar a unha illa de queixo. Atopan os habitantes da illa Cortizó que son quen de camiñaren sobre a auga sen afundiren. A seguinte parada faina na illa dos benaventurados onde describe a cidade dos mortos e mesmo se encontra con Homero, Odiseo, Anacreonte, Estesícoro e outros autores. Aproveita a presenza de Platón, Pitágoras, Empédocles e outros filósofos e a ausencia de estoicos e académicos para introducir as críticas a estes pensadores. Revive o rapto de Helena por parte dos seus compañeiros o que lles vale a expulsión do lugar. De alí chegan á illa dos impíos onde se encontra con Cíniras, Ctesias de Cnido, Heródoto e outros moitos.

Desembarcan logo na illa dos soños e despois en Oxixia onde ten oportunidade de falar con Circe. Despois do encontro cos cabazapiratas e os noznautas, atopan o niño dun alción e contemplan extraordinarios prodixios. Continúan a navegación polas copas das árbores do bosque mariño e  chegan a unha fenda no propio mar que atravesan por unha ponte de auga. A próxima parada é na illa dos cabezabois e de alí, logo de atopar os homes que navegan usando os falos como mastro do velame, chegan á illa das patiasnas, das que se libran para rematar a viaxe no “continente que estaba ao outro lado do que nós habitamos”.

Podedes ver unha selección de textos dos Relatos nesta web do profesor Ángel Luis Gallego Real do I.E.S. Vegas Bajas de Montijo (Badajoz) para practicar os vosos coñecementos. Fixádevos en que tedes notas que vos axudarán na tradución.

Mirade que curioso vídeo-resume da primeira parte do libro:

[kml_flashembed movie="http://www.youtube.com/v/UlJG-mEaMmY" width="425" height="350" wmode="transparent" /]

E aquí a segunda:

[kml_flashembed movie="http://www.youtube.com/v/d5KuU5ldOxc" width="425" height="350" wmode="transparent" /]

Reseñas e referencias:

 

V CONCVRSO DE CVLTURA CLASICA ODISEA 2010
Xan 26th, 2010 by Fendetestas

Procedemos a nos embarcar na nosa Odisea particular…

Intentaremos participar e sobre todo aprender… esa será a nosa competición particular: saber máis cando rematemos que cando comezamos, con ese reto por diante é imposible saírmos derrotados/as.

Na páxina web da SEEC Galicia podedes consultar as bases e calendario do concurso.

Neste sitio e neste poderedes ver preguntas e respostas de edicións anteriores para vos facer una idea da mecánica do concurso.

E con estes enlaces e recursos poderedes buscar información para resolver as cuestións:

Estes son os nosos equipos:

en 1º de BAC, As Parcas.

en 4º A hai tres equipos, A Quenda de Atenea, Miro Pereira e os Tonechos e Price & McTavish


os de 4º B non daban decidido o nome e quedoulles XXX


3ª A xa escolleron, son… Kappa

Sorte a todas e todos… e lembrade Ctrl+F

Blogs en Χείρων·Chiron
Nov 12th, 2009 by Fendetestas

Ben rapazas e rapaces… ímonos facer socios de Χείρων, un espazo onde profesorado e alumnado de clásicas compartimos ideas, materiais, propostas, etc… Aquí podedes ler en que consiste.

Pensei que o voso traballo non debe pasar desapercibido para o mundo e por iso vos invito a vos asociar.

Todos sabemos  quen foi este centauro

James Barry, a educación de Aquiles, 1772

e nós imos aproveitarnos das súas benéficas ensinanzas para acceder ao mundo quironiano.

Para vos asociar, podedes entrar neste índice de blogues no que se publican diariamente as anotacións de cada un de nós. Na columna da esquerda aparecen as bitácoras de profes, ordenadas segundo se foron asociando e debaixo as de estudantes e institucións.

Non teñades reparos porque os vosos blogues estean en galego, ao contrario. Veredes que somos lingüisticamente tolerantes, como non podía ser menos, e que pronto entenderedes e usaredes tamén os escritos noutras linguas. Trátase de compartir e participar.

Para rexistrarvos tedes que entrar neste formulario e enchelo cos vosos datos. En asunto podedes poñer “asociarme a Chirón” e, en mensaxe escribide que sodes estudantes de grego e latín do IES… etc.

Despois recibiredes no voso correo unha mensaxe de benvida e as instrucións para colocar no voso blogue a imaxe seguinte que serve de enlace coa páxina do centauro:

Xa estamos aquí…
Set 30th, 2009 by Fendetestas

… e para “celebrar” o regreso ás aulas propóñovos este novo enigma.

Hai pouco estiven diante desta inscrición en latín. Cómpre que averigüedes onde se atopa e que significa. Non é doado.

chantada-02

Esta é a transcrición. Enténdese ben, non? está practicamente en galego…

TERRIBILIS EST LO

CUS ISTE. HIC DO

MUS DEI EST ET

PORTA CŒLI

ANNO MDCCC

XVIII

É dicir:

Terribilis est locus iste. Hic domus Dei est et porta coeli. Anno MDCCCXVIII

Xa sabedes que está nun lugar “terrible”, na casa de Deus e na porta do ceo e que o edificio no que se atopa foi construído no ano…

  • Que significará ese terribilis?
  • Ten algo que ver este enigma con algún código?
  • Xénese, 28, 17
Busca e rebusca…
Mai 20th, 2009 by Fendetestas

Dende Historias na Lama, Diego nos propón outro enigma. Quen é o personaxe da foto e onde se atopa o seu busto?

busto_inv269

Eu só vos vou dar un par de pistas.

1. O texto da inscrición di o seguinte:

ΠΕΡΙΚΛΗΣ    ΞΑΝΘΙΠΠΟΥ   ΑΘΗΝΑΙΟΣ

Nos vos será difícil ler este alfabeto a aqueles que non o coñezades.

Os alumnos e alumnas de Cultura Clásica xa saben que todo iso é o nome completo do personaxe.

  • A primeira palabra é o nome propio, que adoitaba ser o do avó paterno.
  • A segunda viría sendo o patronímico, é dicir como o noso apelido paterno, que está en Xenitivo e se entendería como “fillo de”. Algo como os nosos sufixos -es (Fernandes: fillo de Fernando), -is (Pais: fillo de Paio), -ez (Vázquez: fillo de Velasco ou Vasco) ou os doutras linguas: xermánico von (Erich von Stroheim), anglosaxón son (Peterson) ou prefixo Fitz– (Fitzgerald); eslavo ov para varóns (Petrov) e –ova para as mulleres (Navratilova), italiano –ini (Mussolini), gaélico Mac para eles e Nic para elas (MacDhòmhnaill e NicDhòmhnaill ‘traducidos’ ao inglés como McDonald), en árabe e hebreo ben ou bin (Ben Hur, Bin Laden), etc.
  • E a terceira palabra fai referencia ao demos, á vila de onde procede.

2. Sufriu un proceso de desterro que se coñece como ostracismo, porque a votación se realizaba escribindo o nome do imputado nun óstrakon (ὄστρακον), en principio unha cuncha de molusco, e despois un anaco de cerámica reutilizada como o da foto.

sherd_agora_mus

3. Como derradeira pista unha caricatura do personaxe que vos pode dar algunha clave sobre os seus inimigos políticos:

vineta

Exames
Mai 19th, 2009 by Fendetestas

Como actividade de avaliación do tema O mundo feminino no mundo clásico propúxenvos elaborardes un modelo de exame no que eu valoraría os seguintes elementos:

  • número de preguntas: 10 (10% da nota)
  • as preguntas están redactadas con claridade e a resposta é precisa (10%)
  • presentación (respectar as marxes, ausencia de borranchos, etc) (10%)
  • recóllense a meirande parte dos elementos traballados na clase (10%)
  • as cuestións son orixinais (30 %)
  • as cuestións son variadas e a tipoloxía non se repite (30%)

A medida que mos vaiades enviando eu ireinos poñendo aquí para que todos e todas os compartamos.

Tania

Ana

Jacobo

Daniel

Leticia

Nerea

Rubén

Post scriptum: os alumnos e alumnas fixeron esta proba sen previo aviso, pois estudaron como para un exame tradicional. Tiveron os seus 50 min. para elaboralo e foi corrixido seguindo os criterios arriba explicados. Recibiron a súa calificación pero, durante varios días, os exames viaxaron polo instituto adiante logo de que eu  –mea culpa– os esquecese nunha aula. Xa os daba por perdidos cando apareceron no Dpto de Xeografía e Historia… Finalmente pedinlles que os pasasen a formato  dixital e aquí quedan pendurados para o mundo todo.

Ubi fui?
Mai 4th, 2009 by Fendetestas

A ver se adiviñades en que cidade estiven onte… As fotos da presentación vos poden axudar… ou non!


Intentade averiguar tamén as seguintes cuestións:

1.- A primeira é unha reprodución da Vitoria alada de Samotracia, cuxo orixinal está no museo de…

2.- Enfronte deste edificio hai outro de reminiscencias clásicas, xa que ten unhas columnas de orde…

3.- Na fachada dun comercio de roupa poden verse estas dúas estatuas de divindades grecorromanas. A que deuses corresponden e que relación pensades que gardan coa cidade?, é dicir, por que se escolleu a estes deuses e non a outros?

4.- Nunha rotonda instalaron esta reprodución dun famoso rapto mitolóxico. A quen se refire o mito? Por que se situou precisamente aquí?

5.- E a pista definitiva. O nome desta cidade non corresponde moi exactamente co que é hoxe en día, por que?

»  Substance:WordPress   »  Style:Ahren Ahimsa